संत चोखामेळा हे महाराष्ट्रातील वारकरी संप्रदायातील अत्यंत महत्त्वाचे संतकवी होते. ते भक्ती, समता, करुणा आणि माणुसकी यांचे प्रतीक मानले जातात. त्यांच्या अभंगांतून देवभक्तीबरोबरच तत्कालीन समाजव्यवस्थेतील जातिभेद, अस्पृश्यता आणि अन्याय यांचे तीव्र चित्र दिसते. संत चोखामेळा हे १४व्या शतकातील एक महान भक्तसंत होते. ते पंढरपूरच्या विठ्ठलाचे निस्सीम भक्त होते. त्यांचा संबंध महार समाजाशी जोडला जातो. त्या काळी अस्पृश्यता आणि जातीय भेद खूप तीव्र होते. अशा परिस्थितीतही त्यांनी भक्तीच्या मार्गाने आत्मिक समता आणि मानवी प्रतिष्ठा यांचा संदेश दिला. चोखामेळा यांना केवळ संत म्हणूनच नव्हे, तर सामाजिक जाणीव असलेले विचारवंत म्हणूनही महत्त्व आहे.चोखामेळा यांचा जन्म नेमका कुठे आणि कोणत्या वर्षी झाला, याबाबत ठोस ऐतिहासिक नोंदी फारशा उपलब्ध नाहीत. तरीही ते महाराष्ट्रातील पंढरपूर परिसराशी जोडलेले होते, असे मानले जाते. त्यांच्या काळात समाजात जातीवर आधारित भेदभाव खूप होता. मंदिरात प्रवेश, धार्मिक विधी, सार्वजनिक सन्मान यांपासून अनेक समुदायांना वंचित ठेवले जात होते. अशा वातावरणात चोखामेळा यांनी विठ्ठलभ...
जागतिक दिव्यांग दिन "International Day of Persons with Disabilities" दरवर्षी 3 डिसेंबरला साजरा केला जातो. याची सुरुवात संयुक्त राष्ट्रांनी 1992 मध्ये केली. या दिवसाचे उद्दिष्ट दिव्यांग व्यक्तींच्या हक्कांचे रक्षण करणे, त्यांच्या गरजांकडे लक्ष वेधणे, आणि त्यांना मुख्य प्रवाहात आणण्याच्या प्रयत्नांवर भर देणे आहे. 1. दिव्यांग व्यक्तींना समाजात समानतेचा अनुभव देणे. 2. त्यांच्या अधिकारांसाठी व सकारात्मक दृष्टिकोनासाठी जागरूकता निर्माण करणे. 3. त्यांच्यासाठी समावेशकता व त्यांचे सक्षमीकरण वाढवणे. जागतिक दिव्यांग दिन 2024 ची थीम "दिव्यांग व्यक्तींच्या नेतृत्वाला बळकटी देणे: सर्वसमावेशक आणि शाश्वत भविष्यासाठी" (Amplifying the Leadership of Persons with Disabilities for an Inclusive and Sustainable Future) आहे. या थीमचा उद्देश दिव्यांग व्यक्तींना जागतिक, राष्ट्रीय, आणि स्थानिक स्तरावर नेतृत्वाच्या भूमिकेसाठी प्रोत्साहन देणे आहे. यामध्ये दिव्यांग व्यक्तींच्या न्यायासाठी तसेच त्यांच्या अधिकारांसाठी केलेल्या प्रयत्नांवर लक्ष केंद्रित केले जाईल, ज्यामुळे 2030 च्या शा...